Flavin

Sunday, February 5th, 2012

Dan Flavin (6)

“Flavin ist ein wenig kompliziert, vielleicht ist er sich seiner enormen Stärke als Künstler all zu sehr bewusst”, Kaspar König (1)

Voor de tentoonstelling ‘KunstLichtKunst’ in 1966 werden kunstenaars uitgenodigd die niet langer het licht verbeeldden maar kunstlicht gebruikten voor het creëren van soms ter plekke gemaakte ‘environments’. Ook de Amerikaanse kunstenaar Dan Flavin (1933-1996) werd uitgenodigd. Aanvankelijk konden directeur Jean Leering en de kunstenaar moeilijk tot een overeenstemming komen welk werk het beste geschikt was voor de tentoonstelling. Uiteindelijk vervaardigde Flavin een prachtig neonkunstwerk van groene tl-buizen in de vorm van twee elkaar kruisende lage ‘barrières’. Het ontwerp van ‘Greens crossing greens (to Piet Mondrian who lacked green)’ was aangepast aan de ruimte van een van de kabinetten in de huidige oudbouw van het museum.

Zaaloverzicht tentoonstelling 'KunstLichtKunst', 1966

 

Leering was onder de indruk van het werk van Flavin en plande een solotentoonstelling van zijn werk. Overeengekomen was dat bij die tentoonstelling ook ‘Greens crossing greens (to Piet Mondrian who lacked green)’ zou worden herbouwd en aangekocht. In november 1969 bleek echter dat Flavin een andere opzet voor de tentoonstelling in gedachte had en zijn voorkeur uitsprak voor het tonen van de meer recente ‘barrières’. De voorbereidingen waren in volle gang toen Flavin in januari 1970 meldde dat hij in verband met ziekte de tentoonstelling wilde uitstellen. De nieuwe datum werd: december-januari 1970-71. In mei 1970 was Flavin echter weer van gedachte veranderd en dacht hij aan een overzicht van ‘cornered, corridored and barriered installations of fluorescent light’. Ook meldde Flavin dat de vraagprijs voor ‘Greens crossing greens (to Piet Mondrian who lacked green)’ was verhoogd van $6.000,- naar $7.000,-.

Brief Flavin aan Leering, 19-05-1970. VAM Beheersarchief 1936-1979, inv.nr. 712

 

Brief Flavin aan Leering, 19-05-1970. VAM Beheersarchief 1936-1979, inv.nr. 712

 

Brief Flavin aan Leering, 19-05-1970. VAM Beheersarchief 1936-1979, inv.nr. 712

 

Brief Leering aan Flavin, 11-09-1970. VAM Beheersarchief 1936-1979, inv.nr. 712

 

Brief Leering aan Flavin, 11-09-1970. VAM Beheersarchief 1936-1979, inv.nr. 712

 

Enkele maanden later sprak Flavin zijn veto uit over een educatief begeleidingsprogramma bij de tentoonstelling.

Brief Flavin aan Leering, 09-11-1970. VAM Beheersarchief 1936-1979, inv.nr. 712

 

Brief Flavin aan Leering, 09-11-1970. VAM Beheersarchief 1936-1979, inv.nr. 712

 

Brief Flavin aan Leering, 09-11-1970. VAM Beheersarchief 1936-1979, inv.nr. 712

 

Leering gaf hem vooralsnog zijn zin, ofschoon hij hem uitnodigde om tijdens zijn verblijf in Eindhoven er nog eens over te discussiëren. Een educatief programma was van belang voor Leering omdat hij ervoor waakte dat tentoonstellingen in zijn museumopvatting louter als ‘l’art pour l’art’ konden worden bestempeld.

Brief Leering aan Flavin, 17-11-1970. VAM Beheersarchief 1936-1979, inv.nr. 712

 

Brief Leering aan Flavin, 17-11-1970. VAM Beheersarchief 1936-1979, inv.nr. 712

 

In december 1970 wenste Dan Flavin de tentoonstelling wederom uit te stellen. Nu was zijn verhuizing de reden. Uit de correspondentie met de kunstenaar blijkt zonneklaar dat Leerings geduld op was en de tentoonstelling werd definitief afgeblazen. Het conflict liep hoog op en de relatie bekoelde dusdanig dat ook het plan voor de herbouw van ‘Greens crossing greens (to Piet Mondrian who lacked green)’ werd stopgezet. (2)

Brief Leering aan Flavin, 16-12-1970. VAM Beheersarchief 1936-1979, inv.nr. 712

 

Brief Leering aan Flavin, 16-12-1970. VAM Beheersarchief 1936-1979, inv.nr. 712

 

Brief Castelli aan Leering, 31-12-1970. VAM Beheersarchief 1936-1979, inv.nr. 712

 

Brief Leering aan Castelli, 12-01-1971. VAM Beheersarchief 1936-1979, inv.nr. 712

 

Van een aankoop van het werk kwam het ook niet want de prijs bleek gestaag te zijn gestegen tot $15.000,- in 1972. De galeriehouders Leo Castelli en David Zwirner en Dan Flavin bemoeiden zich met de prijs en hadden allen een eigen visie. Leering vond de voorgestelde prijs onacceptabel – gezien ook de kosten die hij al had gemaakt tijdens de voorbereiding van de solotentoonstelling – en zag definitief van de aankoop af. Leering voelde zich ook verantwoordelijk voor een goed financieel beleid zo stelde hij in een van de brieven. Anders dan in Amerikaanse musea – opgebouwd op veelal private gelden en particuliere donaties – was hij als directeur verantwoordelijk voor een goede besteding van het overheidsgeld dat hem was toevertrouwd.

Brief Leering aan Castelli, 19-06-1972. VAM Beheersarchief 1936-1979, inv.nr. 707

 

In het voorjaar van 1975 bleek Dan Flavin bereid het werk alsnog te verkopen aan de nieuwe directeur Rudi Fuchs en wel voor $25.000,-, de prijs die ook graaf Giuseppe Panza di Biumo voor ‘Greens crossing greens’ [Flavins grote werken werden vervaardigd in een oplage van 3 exemplaren] had betaald. Na over en weer gecorrespondeerd te hebben werd tenslotte de prijs vastgesteld op $17.000,-. Ook de onverkwikkelijke affaire tussen Flavin en Leering kwam uitvoerig ter sprake in de briefwisseling tussen Fuchs en de galeriehouders.
De herbouw van ‘Greens crossing greens (to Piet Mondrian who lacked green)’ zou echter nooit plaatsvinden omdat Flavin wederom ziek werd en zich afmeldde. Galeriehouder John Weber, Flavins toenmalige zakenbehartiger, bleef optimistisch: ‘He does, however, still have great enthousiasm to do this work in that he feels it belongs in your collection. It is only a matter of time and health until it is executed’.

Brief Weber aan Fuchs, 26-05-1976. VAM Collectiearchief, inv. nr. 1107

 

Brief Weber aan Fuchs, 29-05-1975. VAM Beheersarchief 1936-1979, inv. nr. 707

 

Brief Fuchs aan Weber, 16-07-1975. VAM Beheersarchief 1936-1979, inv. nr. 707

 

Brief Fuchs aan Weber, 16-07-1975. VAM Beheersarchief 1936-1979, inv. nr. 707

 

Brief Weber aan Fuchs, 23-07-1975. VAM Beheersarchief 1936-1979, inv. nr. 707

 

Brief Weber aan Fuchs, 05-09-1975. VAM Beheersarchief 1936-1979, inv. nr. 707

 

Brief Weber, 07-10-1975. VAM Beheersarchief 1936-1979, inv. nr. 707

 

Brief Weber aan Fuchs, 31-10-1975. VAM Collectiearchief, inv. nr. 1107

 

Brief Fuchs aan Weber, 17-11-1975. VAM Collectiearchief, inv. nr. 1107

 

Brief Weber aan Fuchs, 26-05-1976. VAM Beheersarchief 1936-1979, inv. nr. 707

 

Het Van Abbemuseum zou ‘Greens crossing greens (to Piet Mondrian who lacked green)’ nooit in haar bezit krijgen. Het is een meesterwerk van Dan Flavin en een van zijn eerste ‘barrières’. Het transformeert de conventionele ruimte en door letterlijk de ruimte te ‘bezetten’ keert het de traditionele museale ervaring van de toeschouwer om. Het werk ondervraagt opvattingen over ruimte, barrières en toegankelijkheid.

‘Greens crossing greens (to Piet Mondrian who lacked green)’, 1966. Green fluorescerend licht, eerste sectie: 122 cm hoog, 610 cm breedte; tweede sectie: 61 cm hoog, 670 cm breedte. Coll. Solomon R. Guggenheim Museum, New York, provenance Panza Collection 91.3705. © 2009 Stephen Flavin/Artists Rights Society (ARS), New York. Photo: David Heald © SRGF

 

Tegelijkertijd toont het Flavins levenslange fascinatie met licht, ruimte en kleur. De referentie in de titel aan Mondriaan past in zijn behoefte om individuele werken op te dragen aan personen die voor hem betekenis hebben. Twee belangrijke aspecten van zijn oeuvre, het monochrome licht en de readymade van de lamp zijn in ‘Greens crossing greens’ al aanwezig. Zijn interesse voor het modernisme is zichtbaar in de opdrachten aan zijn grote voorbeelden uit die tijd: Constantin Brancusi, Henri Matisse, Vladimir Tatlin, Barnett Newman, Alexander Calder of Jasper Johns. Soms doet hij dit ook met enige ironie zoals bij ‘Greens crossing greens’ (1966) opgedragen ‘to Piet Mondrian who lacked green’; een titel passend voor de eerste presentatie van het werk in het geboorteland van Piet Mondriaan.

Noten:
(1.) Brief K. König aan J. Leering, 26-08-1966. VAM Beheersarchief 1936-1979,  inv.nr. 17
(2.) Brief J. Leering aan D. Flavin, 06-01-1971. VAM Beheersarchief 1936-1979, inv. nr. 712 ; Brief D. Flavin aan J. Leering, 09-01-1971. VAM Beheersarchief 1936-1979, inv. nr. 712

Suggesties voor verder kijken en lezen:

YouTube : video

N.R. Piene, ‘Light Art’, Art in America, 55, 3 (1967), pp. 24-47. Met foto van het werk in de tentoonstelling KunstLichtKunst
M. Govan, T. Bell, essay B.A. Smith, ‘Dan Flavin. The Complete Lights 1961-1996’, Dia Art Foundation, New York, 2004
P. Feldman, K. Schubert eds.,‘It is what it is. Writings on Dan Flavin since 1964, Londen, 2004
R. Pingen, ‘Dat museum is een mijnheer’, Amsterdam/Eindhoven, 2005, pp. 230-231

Translation:

“Flavin ist ein wenig kompliziert, vielleicht ist er sich seiner enormen Stärke als Künstler all zu sehr bewusst”, Kaspar König (1)

For the exhibition ‘KunstLichtKunst’ in 1966 artists were invited who no longer tried to imagine light but used artificial light to create some environments on site. The American artist Dan Flavin (1933-1996) was invited for participation in this exhibition. Initially the artist and director Jean Leering had difficulties to agree what work is best suited for the exhibition. Flavin eventually produced a beautiful work of neon art with green fluorescent tubes in the form of two intersecting ‘barriers’. The design of the ‘Greens crossing greens (to Piet Mondrian who lacked green)’ was adapted to the space of one of the cabinets in the current old building of the museum.

Leering was impressed by the work of Flavin and planned a solo exhibition of his work. It was agreed that in the exhibition also ‘Greens crossing greens (to Piet Mondrian who lacked green)’ would be rebuilt and purchased. In November 1969 it showed that Flavin had a different set in mind for the exhibition and expressed his preference for showing the more recent ‘barriers’. The preparations were in full swing when Flavin in January 1970 reported that he wanted to postpone the exhibition because of his health. The new date was settled on December-January 1970-1971. In May 1970 Flavin again changed his mind and he thought an overview of cornered, barriered and corridored installations of fluorescent light would be better to show. Flavin also reported that the asking price for ‘Greens crossing greens (to Piet Mondrian who lacked green)’ was increased from $ 6,000, – to $ 7,000, -.

A few months later Flavin prohibited an educational support program for the exhibition. Leering gave him his way as although he invited him to discuss this during his stay in Eindhoven. An educational program was important for Leering because he didn’t want exhibitions in his museumpolicy could be labeled as simply ‘l’art pour l’art’.

In December 1970 Dan Flavin wanted to postpone the exhibition again. The reason this time was the moving of his house and studio. The correspondence with the artist makes it abundantly clear that Leerings patience was over and the exhibition was finally cancelled. The dispute ran high and the relationship cooled at such level that the plan for the rebuilding “Greens crossing greens (to Piet Mondrian who lacked green)” was put to a stop. (2)

A purchase of the work was not realised either because the price was steadily increased to $ 15,000 – in 1972. The Leo Castelli Gallery, David Zwirner and Dan Flavin interfered with the price and all had their own ideas. Leering found the proposed price unacceptable – given the costs he had made during the preparation of the solo exhibition – and finally declined the purchase. Leering also felt responsible for sound financial policies he put in one of the letters. Unlike American museums – built mostly on private funds and private donations – he was as director responsible for the proper spending of public money entrusted to him.

In the spring of 1975 Dan Flavin was still willing to sell the work to the new director Rudi Fuchs and this for $ 25,000 – the price that Count Giuseppe Panza di Biumo paid for ‘Greens crossing greens [Flavin's great works were produced in an edition of 3 copies]. After some correspondence back and forth the price was finally set at $ 17,000. The sordid affair between Flavin and Leering was extensively discussed in the correspondence between Fuchs and gallery owners.

The rebuilding of the ‘Greens crossing greens (to Piet Mondrian who lacked green)’ would never happen because Flavin became ill again and logged off. Galleryholder John Weber, Flavin’s agent, remained optimistic: ‘He does, however, still have great enthousiasm to do this work in that he feels it belongs in your collection. It is only a matter of time and health until it is executed’.

The Van Abbemuseum could never add ‘Greens crossing greens (to Piet Mondrian who lacked green)’ to its collection. It is a masterpiece of Dan Flavin and one of his first ‘barriers’. It transforms the conventional space and by literally “occupying” the space it reverses the traditional museum experience of the viewer. The work interrogates notions of space and accessibility barriers. At the same time it shows Flavin’s lifelong fascination with light, space and color. The reference in the title Mondrian fits his need to contribute his work to individual persons who have meaning for him. Two important aspects of his oeuvre - the monochromatic light and the readymade of the lamp – are already present in “Greens crossing greens’. His interest in modernism is evident in the titles which are contributed to great examples of the modernist time: Constantin Brancusi, Henri Matisse, Vladimir Tatlin, Barnett Newman, Jasper Johns and Alexander Calder. Sometimes he does this with some irony, as in ‘Greens crossing greens’ (1966) contributed ‘to Piet Mondrian who lacked green’, a fitting title for the first presentation of the work in the home land of Piet Mondrian.

Notes:

(1.) Letter K. König to J. Leering, 26-08-1966. VAM Management Archive 1936-1979,  inv.no. 17
(2.) Letter J. Leering to D. Flavin, 06-01-1971. ; Letter D. Flavin to J. Leering, 09-01-1971

 


 

Van Abbemuseum
This blog is a project of the Van Abbemuseum
Contact: webmaster@vanabbe.nl
VAM Library blog is proudly powered by WordPress
Entries (RSS)