Friday, May 4th, 2012

‘Men schrok in Eindhoven! ‘

 

In 1951 organiseerde Edy de Wilde in het Van Abbemuseum de tentoonstelling Franse Religieuze Kunst. Edy de Wilde zei in zijn inleiding op de tentoonstelling: ‘De moderne kunst is tot soberheid en intensiteit van uitdrukking gekomen, die weer kansen biedt voor de religieuze kunst’. Religieuze kunst in deze vorm was nieuw. Werk van Bazaine, Chagall, Manessier, Lurçat met een hoge vorm van abstractie was voor de gemiddelde Eindhovenaar revolutionair. De verzoening tussen kunst en religie die De Wilde tot stand wilde brengen was voor menig inwoner van dit gebied eigenlijk een brug te ver. Maar door zijn poging de drempel te verlagen was het mogelijk het niveau van de contemporaine kunst te verhogen. Het traditionele beeld van religieuze kunst paste niet meer in de tijd. Religie stond onder maatschappelijke druk en de kunst kon daar een belangrijke rol in spelen.
Lisette Almering hield donderdagavond 3 mei haar lezing over Art Sacré voor de Vrienden van het Van Abbemuseum op de maandelijkse Salonavond. Ze sprak enthousiast voor een volle zaal met een zeer geïnteresseerd publiek Het is goed te ervaren dat de belangstelling voor de wat vroegere perioden in de kunst nog steeds erg gewild is. Art Sacré is nu niet direct een onderwerp waarmee je volle zalen zult trekken, maar wij troffen gelukkig een prettig en belangstellend publiek.

Lisette schetste in grote lijnen de mogelijkheden die de kunst bood in de naoorlogse tijd. Tijdens de Tweede Wereldoorlog was veel vernield. Op gebied van architectuur ontstonden nieuwe mogelijkheden die ook in de kerkenbouw werden benut. Vooral de katholieke zuil greep haar kans om op gebied van architectuur en beeldende kunst nieuwe wegen in te slaan. Dat ging natuurlijk niet altijd zonder slag en stoot. Het verhaal van de kruiswegstaties van Aad de Haas in Wahlwiller is exemplarisch voor de strijd die gevoerd werd om moderne inzichten in de beeldende kunst toegang te verlenen tot het kerkgebouw.


De invloed van de Dominicanen M.A. Couturier en P. Régamey mag niet vergeten worden. Zij gaven in Frankrijk de aanzet tot acceptatie van moderne kunst in het kerkgebouw. De rol van de mecenas die de kerk eeuwenlang heeft gespeeld werd in bescheiden vorm door hen voortgezet. Zij gaven kunstenaars de kans om werken te maken met een religieuze inslag. Voor deze twee dominicanen was het van geen belang of men met katholieke kunstenaars te maken had. De artisticiteit, de visie van de kunstenaar was primair.


Lisette kondigde aan dat zij in het najaar een vervolg op haar verhaal zal geven, speciaal gefocust op de Franse moderne kerken en kapellen die Edy de Wilde adviseerde te bezoeken in Frankrijk.
Edy de Wilde heeft in de periode dat hij directeur van het Van Abbemuseum was een aantal intrigerende tentoonstellingen gemaakt. Hij had het voordeel dat hij directeur was in een tijd die volop in beweging was. En het was een geluk dat hij eigenzinnig zijn visie op kunst en maatschappelijke ontwikkelingen zichtbaar kon maken. Een controversieel onderwerp als religieuze kunst ging hij niet uit de weg, in tegenstelling tot bijvoorbeeld Sandberg van het Stedelijk Museum in Amsterdam, die zich op dat moment voornamelijk bezighield met de kunst van de Cobrabeweging. De visie die Edy de Wilde op kunst en maatschappij had was exemplarisch voor de opeenvolgende directeuren van het Van Abbe. Zijn opvolger, Jean Leering, heeft deze visie verder aangescherpt.

Na afloop van de lezing van Lisette was het weer als vanouds gezellig. Het is belangrijk om mensen te ontmoeten die een gedeelde interesse hebben. Vrienden van het Van Abbemuseum, maar ook een aantal introducés zorgen er elke maand voor dat het museum een betere uitstraling krijgt. En daar doen we het voor.

pvb

Van Abbemuseum
This blog is a project of the Van Abbemuseum
Contact: webmaster@vanabbe.nl
VAM Library blog is proudly powered by WordPress
Entries (RSS)